วิธีการป้องกัน ลมเข้ากระเพาะผู้ป่วย ขณะให้อาหารสายยางเนื้อหานี้มีไว้เพื่อวัตถุประสงค์ในการให้ข้อมูลเท่านั้น โปรดปรึกษาผู้เชี่ยวชาญหากต้องการคำแนะนำหรือการวินิจฉัยทางการแพทย์
การมี "ลมเข้ากระเพาะ" มากเกินไปขณะให้อาหารทางสายยาง จะทำให้ผู้ป่วยรู้สึกอึดอัด แน่นท้อง ท้องอืด และเสี่ยงต่อการที่อาหารจะขย้อนกลับขึ้นมาจนสำลักได้ครับ
เทคนิคและขั้นตอนการป้องกันไม่ให้ลมเข้าไปพร้อมกับอาหารที่คุณสามารถทำได้ง่ายๆ ครับ:
1. ไล่อากาศออกจากสาย (Priming the Line)
ก่อนจะเริ่มให้อาหารทุกครั้ง ต้องมั่นใจว่าไม่มี "ฟองอากาศ" ค้างอยู่ในสาย
กรณีใช้ถุงให้อาหาร (Feeding Bag): ปล่อยให้อาหารไหลลงมาจนสุดปลายสายก่อนที่จะนำไปต่อเข้ากับสายยางของผู้ป่วย
กรณีใช้ไซริงค์ (Bolus Feeding): เมื่อดูดอาหารใส่ไซริงค์แล้ว ให้หงายหัวไซริงค์ขึ้นแล้วดันลูกสูบเบาๆ เพื่อไล่อากาศออกให้หมดจนเห็นหยดอาหารที่ปลายไซริงค์
2. เทคนิค "การพับสาย" (Kinking the Tube)
จังหวะที่เปลี่ยนไซริงค์หรือเปิดจุกปิดสาย คือช่วงที่ลมจะไหลเข้ากระเพาะได้ง่ายที่สุด
วิธีปฏิบัติ: ให้ใช้มือข้างที่ไม่ถนัด "พับสายยาง" ของผู้ป่วยไว้ให้แน่นเป็นรูปตัว U หรือตัว V ก่อนจะเปิดจุกปิดหรือถอดไซริงค์ออก และให้คลายสายออกเมื่อต่อไซริงค์อันใหม่หรือปิดจุกเรียบร้อยแล้วเท่านั้นครับ
3. อย่าให้อาหารในไซริงค์หมดเกลี้ยง (Don't let it run dry)
หากคุณให้อาหารแบบใช้ไซริงค์ปล่อยไหลตามแรงโน้มถ่วง:
วิธีปฏิบัติ: ขณะที่อาหารกำลังจะหมดไซริงค์ อย่ารอจนอาหารหยดสุดท้ายลงไป เพราะลมจะตามลงไปทันที ให้เหลืออาหารค้างไว้ที่ก้นไซริงค์เล็กน้อย แล้วรีบเติมอาหารมื้อถัดไปหรือเติมน้ำล้างสาย (Flush) ต่อทันทีครับ
4. ตำแหน่งการวางไซริงค์
ระดับความสูง: ไม่ควรยกไซริงค์สูงเกิน 1 ฟุต (12 นิ้ว) จากหน้าท้องผู้ป่วย เพราะการยกสูงเกินไปจะทำให้อาหารไหลเร็วเกินไปและพาอากาศลงไปด้วย
เอียงไซริงค์เล็กน้อย: การเอียงไซริงค์ขณะเทอาหารลงไป จะช่วยให้อากาศลอยขึ้นด้านบนและไม่ถูกดันลงไปในสายยางครับ
🛠️ หากลมเข้ากระเพาะไปแล้ว... ต้องทำอย่างไร?
หากสังเกตว่าผู้ป่วยเริ่มท้องอืดหรือเรอออกมาบ่อย คุณสามารถช่วยได้ดังนี้ครับ:
การไล่ลม (Venting): ใช้ไซริงค์เปล่าต่อเข้ากับสายยาง แล้วเปิดจุกทิ้งไว้สักพัก (หรือค่อยๆ ดูดลมออกเบาๆ) เพื่อให้ลมในกระเพาะระบายออกมา
ปรับท่าทาง: ตรวจสอบว่าศีรษะสูงพอหรือไม่ (ต้อง 30-45 องศา) เพื่อให้ลมลอยขึ้นมาที่ส่วนบนของกระเพาะและขับออกได้ง่ายขึ้น
💡 ข้อควรระวังเพิ่มเติม
เช็กอุปกรณ์: ตรวจดูว่าข้อต่อระหว่างไซริงค์กับสายยางแน่นสนิทดีไหม ถ้าหลวม อากาศจะถูกดูดเข้าไปข้างในได้ขณะที่อาหารกำลังไหลครับ
ความเร็วในการให้: การให้อาหารเร็วเกินไปมักทำให้เกิดก๊าซในกระเพาะอาหารได้มากกว่าการค่อยๆ ให้ครับ
